Hỗ trợ người yếu thế có giấy khai sinh

Người khuyết tật, trẻ em, người cao tuổi, người có khó khăn trong nhận thức làm chủ hành vi hoặc mất năng lực hành vi dân sự, người dân tộc thiểu số… là những người yếu thế. Những năm qua, bằng tinh thần trách nhiệm, nghĩa tình vì cộng đồng, các cấp, ngành luôn quan tâm bảo đảm an sinh cho họ. Tuy nhiên, trong số họ đến nay vẫn có người chưa được cấp GKS để được tiếp cận với các quyền, lợi ích hợp pháp.

Viện kiểm sát các tỉnh, thành trên cả nước, trong đó có Lâm Đồng, với chức năng công tố, kiểm sát hoạt động tư pháp phát hiện nhiều trường hợp công dân yếu thế đến nay vẫn chưa được cấp GKS.

Trường hợp bà Trần Thị Hương ở xã Hàm Thuận và cặp song sinh Phù Ngọc Minh và Phù Ngọc Hùng ở xã Hàm Liêm thuộc khu vực phụ trách của Viện Kiểm sát Nhân dân (VKSND) Khu vực 12, VKSND Lâm Đồng là ví dụ. Bà Hương, sinh năm 1960 ở tỉnh Thừa Thiên - Huế (nay là TP Huế), năm 1968 khi mới 8 tuổi, bà bị thất lạc cha mẹ khi theo dòng người di tản vào miền Nam. Để sống sót qua ngày, bà làm đủ việc bao gồm đi xin ăn, làm thuê cho nhiều người ở nhiều nơi. Năm 1995, bà lập gia đình ở thôn Ma Lâm, xã Hàm Thuận và lo mưu sinh không để ý đến việc mình không có GKS.

Với Minh và Hùng, sinh năm 2016, do cha mẹ chưa quan tâm làm GKS khi các em được sinh ra. Vì cha và mẹ sống với nhau không hôn thú khi sinh các em ra, mẹ bỏ đi nên 2 em ở với bà nội và cha. Cuộc sống gia đình nghèo khó, bà và cha mải lo làm ăn, mặc dù có đến chính quyền địa phương xin làm GKS cho các em nhưng không có giấy chứng sinh nên không làm được.

Khi đến tuổi đi học, nhà trường thấy hoàn cảnh khó khăn nên cho các cháu học tạm rồi bổ sung GKS sau. Việc không có GKS dẫn đến các em chưa được đăng ký thường trú, chưa có tên trên dữ liệu quốc gia về dân cư nên gặp khó khăn trong việc tiếp cận các quyền và lợi ích hợp pháp cơ bản của công dân theo quy định của pháp luật.

Ông Dương Văn Nhiên - Viện trưởng VKSND Khu vực 12 cho biết: “Thực hiện chức năng công tố, kiểm sát hoạt động tư pháp và Nghị quyết số 205/2025/QH15 của Quốc hội, qua đó chúng tôi nhận được phản ánh từ người dân nên đã phát hiện các trường hợp trên. Chúng tôi đã kiến nghị với các địa phương quan tâm làm GKS cho họ. Đến nay họ đã được các địa phương quan tâm cấp GKS”.

Việc hỗ trợ những người yếu thế chưa có GKS không chỉ giúp cơ quan chức năng xác lập tư cách pháp lý cho công dân, quản lý dân cư và bảo đảm trật tự an toàn xã hội mà còn tạo điều kiện để người dân làm căn cước công dân, bảo hiểm y tế và các chính sách an sinh xã hội khác. Đồng thời thể hiện vai trò chủ động của ngành kiểm sát trong bảo vệ quyền con người, quyền công dân theo tinh thần Nghị quyết 205 của Quốc hội.