Lâm Đồng gỡ điểm nghẽn để giảm tải đơn thư
Sau hơn một năm vận hành chính quyền địa phương 2 cấp, đơn thư tại Lâm Đồng tăng khoảng 20%. Thay vì quy nguyên nhân cho mô hình mới, lãnh đạo tỉnh chỉ rõ nhiều điểm nghẽn ngay từ cấp cơ sở.
.jpg)
Điểm nghẽn không nằm ở mô hình
Đơn thư tăng thường được xem là một tín hiệu của những bất cập trong quản lý. Tuy nhiên, điều khiến lãnh đạo tỉnh Lâm Đồng trăn trở không phải là con số tăng khoảng 20% so với cùng kỳ, mà là nguyên nhân phía sau.
Theo Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh Lâm Đồng Y Thanh Hà Niê Kđăm, cuối năm trước, đơn thư chưa tăng vì người dân còn tin những tồn tại sẽ được khắc phục sau khi sắp xếp bộ máy.
Khi kỳ vọng chưa được đáp ứng, nhiều vụ việc tiếp tục được gửi trở lại. Điều người dân mong muốn không chỉ là một mô hình tổ chức mới, mà là một nền hành chính vận hành hiệu quả.
.jpg)
Điều lo ngại không chỉ là đơn thư tăng 20%, mà là cấp xã chưa nắm chắc nhiều vụ việc. Toàn bộ hồ sơ xử lý, nhiều xã không giải quyết được, cứ trả lời chung chung.
Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh Lâm Đồng Y Thanh Hà Niê Kđăm
Điều đó cho thấy mô hình không phải là nguyên nhân trực tiếp. Điểm nghẽn nằm ở năng lực tổ chức thực hiện khi bộ máy mới đã trao thêm thẩm quyền nhưng nhiều nơi vẫn chưa theo kịp yêu cầu.
Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Lâm Đồng Phạm Triều cho rằng, nhiều địa phương vẫn thiếu cán bộ địa chính, xây dựng và công nghệ thông tin. Không ít xã còn lúng túng trong tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo. Những hạn chế này tạo thành điểm nghẽn trong giải quyết công việc ở cơ sở.
.jpg)
Đó không chỉ là câu chuyện thiếu người. Khi cán bộ phải kiêm nhiệm nhiều lĩnh vực, vừa giải quyết thủ tục hành chính, vừa tiếp dân, vừa xử lý các vụ việc phức tạp về đất đai, xây dựng hay môi trường, nguy cơ sai sót hoặc chậm trễ là điều khó tránh khỏi.
Thực tế nhiều năm qua cho thấy, phần lớn đơn thư đều xoay quanh đất đai. Từ cấp giấy chứng nhận, xác định địa giới đến bồi thường, giải phóng mặt bằng... mỗi khâu nếu xử lý chậm hoặc thiếu căn cứ đều có thể trở thành khởi nguồn của một vụ việc khiếu kiện kéo dài.
Điều đáng lo là nhiều vụ việc cũ vẫn tiếp tục được gửi qua nhiều cấp do chưa được giải quyết dứt điểm. Một hồ sơ trả lời chưa thấu đáo rất dễ trở thành nhiều lá đơn, làm số lượng đơn thư tăng lên dù bản chất vấn đề không thay đổi.
.jpg)
Vụ việc của ông Võ Văn Danh, xã Ninh Gia là một ví dụ. Dù Tòa án đã hủy giấy chứng nhận cấp sai cho người khác, hồ sơ xin cấp lại đất của ông vẫn bị UBND xã từ chối giải quyết. Qua rà soát, cơ quan chuyên môn xác định UBND xã còn nhiều thiếu sót như chưa đối thoại đúng quy định, chưa kết luận rõ nội dung khiếu nại và ban hành quyết định không đúng biểu mẫu pháp luật.
Có thể thấy, người dân không kỳ vọng một văn bản trả lời đúng quy trình. Điều họ cần là một quyết định có căn cứ, giải quyết đúng vấn đề họ kiến nghị. Khi điều đó chưa đạt được, niềm tin sẽ giảm sút và đơn thư tiếp tục quay trở lại.
Gỡ nút thắt ngay từ cơ sở
Nếu nguyên nhân nằm ở chất lượng xử lý thì giải pháp cũng phải bắt đầu từ việc nâng chất lượng giải quyết ngay tại cơ sở.
Theo Phó Trưởng đoàn chuyên trách Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Lâm Đồng Đặng Đức Hiệp, hiện còn nhiều vụ việc tồn đọng từ trước khi sáp nhập tỉnh. Bên cạnh đó, tình trạng đơn thư trùng lặp, gửi nhiều nơi khiến số liệu chưa phản ánh đúng thực tế.
“Cần có đầu mối thống nhất để quản lý, theo dõi và đôn đốc xử lý. Đồng thời, chúng ta cần xây dựng phần mềm tiếp nhận, quản lý đơn thư nhằm tránh tình trạng hồ sơ bị chậm hoặc bị bỏ sót”, ông Hiệp cho hay.
.jpg)
Đây không đơn thuần là câu chuyện công nghệ. Dữ liệu được tập trung sẽ giúp cơ quan dễ dàng theo dõi tiến độ xử lý, loại bỏ đơn trùng, xác định rõ trách nhiệm của từng đơn vị và hạn chế tình trạng chuyển đơn lòng vòng.
Quan trọng hơn, việc số hóa sẽ tạo điều kiện để lãnh đạo các cấp giám sát tiến độ, kịp thời chấn chỉnh những nơi giải quyết chậm hoặc thiếu căn cứ.
Tuy nhiên, công nghệ chỉ phát huy hiệu quả khi đi cùng với con người. Muốn giảm đơn thư, cấp xã phải đủ năng lực để giải quyết công việc thuộc thẩm quyền ngay từ đầu. Đội ngũ cán bộ cơ sở không chỉ nắm chắc quy định pháp luật mà còn có kỹ năng đối thoại, giải thích và xử lý tình huống.
.jpg)
Bí thư Tỉnh ủy Y Thanh Hà Niê Kđăm nhiều lần nhấn mạnh yêu cầu chuyển mạnh từ quản lý theo quy trình sang quản lý theo kết quả. Người đứng đầu phải trực tiếp theo dõi các nhiệm vụ trọng tâm, xác định rõ người chịu trách nhiệm, thời hạn hoàn thành và kiểm tra bằng sản phẩm cụ thể. Thước đo cuối cùng không phải là số lượng văn bản ban hành hay số hồ sơ đã xử lý, mà là sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp.
Khi mỗi vụ việc được giải quyết đúng pháp luật, đúng trách nhiệm và đúng thời điểm, đơn thư sẽ tự giảm. Đó là thước đo rõ nhất cho hiệu quả vận hành của chính quyền địa phương 2 cấp và chất lượng phục vụ Nhân dân trong giai đoạn mới.
Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh Lâm Đồng Y Thanh Hà Niê Kđăm
.jpg)
Thông điệp này cũng mở ra một cách tiếp cận mới trong công tác tiếp công dân và giải quyết khiếu nại, tố cáo tại Lâm Đồng. Mục tiêu không chỉ là giảm số lượng đơn thư trên báo cáo, mà là giảm từ gốc bằng cách nâng cao chất lượng quản trị, trách nhiệm của đội ngũ cán bộ và củng cố niềm tin của người dân đối với bộ máy chính quyền.
