Kinh tế

Nông nghiệp công nghệ cao đánh thức tiềm năng vùng đất khó

Huyền Trân • 18/11/2026 13:41

Từ những giàn rau thủy canh ở Trà Tân đến các khu nhà màng trồng dưa lưới, vườn chanh dây tại Đông Giang, nông nghiệp công nghệ cao đang mở thêm hướng phát triển cho khu vực phía Đông Lâm Đồng.

Những nông dân dám đổi mới cách làm không chỉ nâng cao năng suất, chất lượng nông sản mà còn tạo việc làm, tăng thu nhập và khơi dậy tiềm năng sản xuất ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Anh Nguyễn Huy Hạnh, xã Đông Giang, chăm sóc vườn dưa lưới theo tiêu chuẩn VietGAP, hướng đến sản xuất nông nghiệp an toàn, chất lượng và bền vững
Anh Nguyễn Huy Hạnh, xã Đông Giang, chăm sóc vườn dưa lưới theo tiêu chuẩn VietGAP, hướng đến sản xuất nông nghiệp an toàn, chất lượng và bền vững

Đổi cách trồng rau, nâng giá trị trên cùng diện tích

Ở thôn 4, xã Trà Tân, nơi có đông đồng bào dân tộc Chơ Ro sinh sống, khu sản xuất của anh Phạm Sơn Hà gây ấn tượng bởi những giàn rau thủy canh nhiều tầng xanh mướt. Cải ngọt, cải thìa, cải xanh, cải dún và rau má được chăm sóc bằng hệ thống dinh dưỡng tuần hoàn, thay cho cách trồng trực tiếp trên đất như trước.

Trên diện tích 7 sào, anh Hà đầu tư kết hợp nhà màng, nhà lưới và hệ thống thủy canh. Quyết định này xuất phát từ những khó khăn khi canh tác truyền thống: rau thường bị sâu bệnh, côn trùng gây hại, chịu tác động của thời tiết; việc phòng trừ dịch hại tốn công nhưng chất lượng sản phẩm khó ổn định. Sau thời gian tìm hiểu, học hỏi kỹ thuật, anh chọn phương thức canh tác cho phép chủ động kiểm soát quá trình sinh trưởng của cây.

Anh Phạm Sơn Hà, xã Trà Tân trực tiếp thu hoạch rau ăn lá tại vườn thủy canh công nghệ cao, mang đến những sản phẩm xanh, tươi ngon, chất lượng
Anh Phạm Sơn Hà, xã Trà Tân trực tiếp thu hoạch rau ăn lá tại vườn thủy canh công nghệ cao, mang đến những sản phẩm xanh, tươi ngon, chất lượng

Theo quy trình đang áp dụng, hạt giống được ươm trong giá thể hữu cơ sạch bệnh. Khoảng 1 tuần sau, cây con chuyển lên hệ thống ống nhựa nhiều tầng. Nước và chất dinh dưỡng được phối trộn theo tỷ lệ phù hợp rồi tuần hoàn trong hệ thống khép kín. Thiết bị đo chuyên dụng giúp người trồng theo dõi nồng độ dinh dưỡng, điều chỉnh theo từng giai đoạn phát triển.

Nhờ hạn chế sự xâm nhập của sâu bệnh và kiểm soát tốt điều kiện chăm sóc, mô hình bước đầu ghi nhận tỷ lệ cây sống trên 95%, năng suất tăng hơn 50% và thời gian thu hoạch rút ngắn khoảng 10 ngày so với trồng rau trực tiếp trên đất. Những con số ấy cho thấy hiệu quả của việc ứng dụng kỹ thuật phù hợp, đồng thời giảm bớt sự phụ thuộc vào điều kiện canh tác ngoài trời.

Khách tham quan trải nghiệm, tìm hiểu quy trình trồng và chăm sóc rau thủy canh tại vườn rau của anh Phạm Sơn Hà, xã Trà Tân, tỉnh Lâm Đồng
Khách tham quan trải nghiệm, tìm hiểu quy trình trồng và chăm sóc rau thủy canh tại vườn rau của anh Phạm Sơn Hà, xã Trà Tân, tỉnh Lâm Đồng

Anh Hà cho biết, khi nắm vững kỹ thuật, việc sản xuất trở nên chủ động hơn. Rau có chất lượng ổn định, độ an toàn cao nên được khách hàng ưu tiên lựa chọn. Khu vườn vừa cung cấp rau sạch cho gia đình, vừa tạo việc làm cho các thành viên và một số lao động địa phương. Quan trọng hơn, cách làm của anh góp phần gợi mở hướng chuyển đổi cho các hộ xung quanh.

Chân dung anh Phạm Sơn Hà tại thôn 4, xã Trà Tân, tỉnh Lâm Đồng

“

Khi làm chủ được kỹ thuật trồng rau thủy canh, tôi không chỉ chủ động sản xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm mà còn tạo thêm việc làm, thu nhập cho gia đình. Đây là động lực để tôi tiếp tục phát triển mô hình.

Anh Phạm Sơn Hà, xã Trà Tân, tỉnh Lâm Đồng

Sự thay đổi không chỉ nằm ở giàn trồng hay thiết bị, mà còn ở tư duy lấy chất lượng, an toàn thực phẩm và nhu cầu thị trường làm nền tảng. Trong bối cảnh người tiêu dùng ngày càng quan tâm nguồn gốc sản phẩm, việc tuân thủ quy trình sản xuất có kiểm soát giúp nông sản địa phương tăng khả năng cạnh tranh.

Nhiều du khách hào hứng tham quan, tìm hiểu mô hình rau thủy canh tại xã Trà Tân - lan tỏa nông nghiệp xanh, sạch và bền vững
Nhiều du khách hào hứng tham quan, tìm hiểu mô hình rau thủy canh tại xã Trà Tân - lan tỏa nông nghiệp xanh, sạch và bền vững

Để hỗ trợ người dân, xã Trà Tân phối hợp các cơ quan chuyên môn tổ chức tập huấn, chuyển giao khoa học kỹ thuật, hướng dẫn quy trình sản xuất an toàn. Các hợp tác xã được kỳ vọng đóng vai trò kết nối, hỗ trợ nông dân tổ chức sản xuất và tìm đầu ra.

Ông Đỗ Đức Anh, Phó Chủ tịch UBND xã Trà Tân cho biết, địa phương khuyến khích phát triển mô hình rau, củ, quả ứng dụng kỹ thuật mới, đáp ứng nhu cầu thị trường. Đây là giải pháp nâng hiệu quả kinh tế nông nghiệp, đồng thời bảo đảm sức khỏe người tiêu dùng.

Chân dung ông Đỗ Đức Anh, Phó Chủ tịch UBND xã Trà Tân

“

Cùng với khuyến khích các hộ dân chuyển đổi, phát triển các mô hình nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, địa phương cũng chú trọng hỗ trợ kỹ thuật, tích cực tìm đầu ra cho sản phẩm.

Ông Đỗ Đức Anh, Phó Chủ tịch UBND xã Trà Tân, tỉnh Lâm Đồng

Dưa lưới, chanh dây mở triển vọng trên vùng cao

Tại xã vùng cao Đông Giang, dưa lưới và chanh dây đang tạo thêm lựa chọn cho người nông dân trong chuyển đổi cơ cấu cây trồng. Người tiên phong đưa dưa lưới về địa phương là anh Nguyễn Huy Hạnh. Sau quá trình thử nghiệm, anh xây dựng mô hình trồng dưa trong nhà màng, ứng dụng tưới nhỏ giọt và chăm sóc theo tiêu chuẩn VietGAP. Cây trồng từng được xem là mới mẻ nay đã thích nghi với điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng nơi đây.

Bà con ở xã vùng cao Đông Giang mạnh dạn đầu tư trồng dưa lưới, tích cực chăm sóc, kỳ vọng nâng cao năng suất, chất lượng và tăng thu nhập
Người dân xã vùng cao Đông Giang mạnh dạn đầu tư trồng dưa lưới, tích cực chăm sóc, kỳ vọng nâng cao năng suất, chất lượng và tăng thu nhập

Hiện toàn xã có khoảng 2 ha dưa lưới. Diện tích chưa lớn nhưng kết quả bước đầu cho thấy khả năng phát triển cây trồng có giá trị kinh tế cao trên vùng đất này, đồng thời tạo động lực để những hộ khác tìm hiểu, học hỏi.

Theo anh Hạnh, trồng dưa lưới đòi hỏi sự tỉ mỉ ở từng công đoạn. Một chu kỳ sản xuất kéo dài khoảng 70 - 75 ngày. Từ dưỡng cây con, tuyển chọn trái đến tạo lưới và tích lũy đường, người trồng đều phải theo dõi sát.

Vườn chanh dây xanh tốt, sai trĩu quả - thành quả từ sự cần cù, chịu khó của bà con nông dân xã Đông Giang
Vườn chanh dây xanh tốt, sai trĩu quả - thành quả từ sự cần cù, chịu khó của bà con nông dân xã Đông Giang

Hệ thống tưới nhỏ giọt cung cấp nước, dinh dưỡng phù hợp, hạn chế lãng phí và giúp cây phát triển ổn định. Muốn trái đẹp, đạt độ ngọt thị trường yêu cầu, cần chăm sóc tốt ngay từ giai đoạn đầu, điều chỉnh dinh dưỡng khi tạo lưới và chú trọng bổ sung kali lúc trái già để hỗ trợ tích lũy đường.

Mô hình của anh Hạnh đã thuyết phục anh Nguyễn Văn Vũ, người từng làm công nhân tại TP. Hồ Chí Minh, trở về quê đầu tư trồng dưa lưới. Sau khoảng 4 năm gắn bó, anh Vũ từng bước làm chủ quy trình chăm sóc.

Theo anh, năng suất có thể đạt khoảng 2,5 tấn/sào; sau khi trừ chi phí, lợi nhuận hơn 20 triệu đồng/sào, có thời điểm gần 30 triệu đồng/sào. Thu nhập này cho thấy cơ hội làm kinh tế từ nông nghiệp khi người trồng chọn hướng đi phù hợp và kiên trì học kỹ thuật.

Chân dung của anh Nguyễn Huy Hạnh, xã Đông Giang, tỉnh Lâm Đồng (1)

“

Thực tế cho thấy, nếu biết ứng dụng khoa học kỹ thuật và lựa chọn hướng sản xuất phù hợp, người nông dân hoàn toàn có thể nâng cao thu nhập ngay trên mảnh đất quê hương mình.

Anh Nguyễn Huy Hạnh, xã Đông Giang, tỉnh Lâm Đồng

Bên cạnh dưa lưới, Đông Giang đã phát triển khoảng 6 ha chanh dây, gồm diện tích đang thu hoạch và diện tích mới trồng được 3 tháng. Anh Nguyễn Huy Hạnh cũng là một trong những người tiên phong với 2 ha chanh dây trồng ngoài trời. Theo anh, cây có thể cho thu hoạch trong gần 2 năm trước khi phải trồng thay thế. Tuy nhiên, chanh dây cần vốn đầu tư, kiến thức chăm sóc và quy trình sản xuất chặt chẽ.

Đặc biệt, muốn đáp ứng yêu cầu của thị trường, nhất là xuất khẩu, người trồng phải kiểm soát chất lượng và bảo đảm truy xuất nguồn gốc. Năng suất tốt chưa đủ quyết định hiệu quả; liên kết sản xuất, tiêu thụ và đầu ra ổn định cũng giữ vai trò then chốt. Điều này càng quan trọng khi những cây trồng mới được mở rộng diện tích, tránh tình trạng phát triển tự phát theo phong trào.

Ông Bờ Rông Thiết, Chủ tịch Hội Nông dân xã Đông Giang đánh giá, dưa lưới là cây trồng có triển vọng, cho năng suất và chất lượng tốt nếu tuân thủ đúng quy trình. Hội sẽ tiếp tục tuyên truyền, vận động bà con học hỏi, áp dụng mô hình phù hợp để nâng thu nhập. Đối với chanh dây, địa phương cần tăng cường hướng dẫn kỹ thuật, lựa chọn giống và xây dựng liên kết tiêu thụ để phát triển ổn định.

Chân dung ông Bờ Rông Thiết, Chủ tịch Hội Nông dân xã Đông Giang copy

“

Từ thành công của những mô hình nông nghiệp hiện tại, Hội sẽ tiếp tục tuyên truyền, vận động bà con học hỏi, áp dụng những mô hình phù hợp để nâng thu nhập.

Ông Bờ Rông Thiết, Chủ tịch Hội Nông dân xã Đông Giang

Từ Trà Tân đến Đông Giang, những mô hình ấy cho thấy khoa học công nghệ có thể tạo thay đổi thiết thực trên vùng đất khó. Thành quả không chỉ được đo bằng năng suất hay lợi nhuận mà còn bằng sự mạnh dạn, chủ động học hỏi của nông dân.

Để hiệu quả được nhân rộng, cần đồng bộ hỗ trợ vốn, kỹ thuật, tổ chức sản xuất, phát huy vai trò hợp tác xã và kết nối thị trường. Khi người dân làm chủ công nghệ, lựa chọn mô hình sát điều kiện thực tế và có đầu ra bền vững, tiềm năng đất đai sẽ được khai thác tốt hơn, tạo sinh kế và động lực phát triển ngay trên quê hương.

x

Nông nghiệp công nghệ cao đánh thức tiềm năng vùng đất khó
  • Mặc định
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO