Phát huy vai trò cộng tác viên dân số tại cơ sở

Vượt khó bám dân

Quảng Khê là nơi sinh sống của gần 18.000 dân, có nhiều dân tộc như: Kinh, Mạ, M’nông, Thái, Mường, Tày, Dao... với trình độ nhận thức và phong tục tập quán khác nhau. Bằng sự tận tụy và lòng nhiệt huyết, các CTV dân số đã đến với mỗi gia đình vận động, góp phần nâng cao chất lượng dân số.

Bà H’Thiên, CTV dân số kiêm y tế thôn bản người Mạ tại bon Kalayu, đã có 8 năm gắn bó với công việc. Phụ trách 466 hộ dân, bà thường xuyên đến từng nhà tuyên truyền kế hoạch hóa gia đình, vận động trẻ em tiêm chủng đúng lịch và cập nhật biến động dân cư. Dù phụ cấp còn thấp, địa bàn rộng, đi lại vất vả, bà chưa từng bỏ cuộc. Theo bà, chính sự tin yêu của người dân là động lực để kiên trì “đi từng ngõ”, góp phần thay đổi nhận thức của bà con.

Hiệu quả từ những bước chân không mỏi ấy đã được chứng minh qua những chuyển biến rõ nét trong cuộc sống của từng hộ gia đình.

Chị H’Nương (26 tuổi, dân tộc M’nông), gia đình cận nghèo tại bon Kalayu cho biết, nhờ có sự hướng dẫn, giải thích tận tình của các CTV dân số về phòng, chống dịch bệnh và chăm sóc sức khỏe, chị đã chủ động giữ gìn vệ sinh môi trường, nhà cửa sạch sẽ để phòng ngừa dịch bệnh. Đặc biệt, sau khi sinh con thứ 2, nghe theo lời khuyên của CTV dân số, chị đã lựa chọn phương pháp đặt vòng tránh thai an toàn để có điều kiện tập trung lao động, chăm sóc gia đình và nuôi dạy các con chu đáo.

Không chỉ duy trì cách làm truyền thống, công tác dân số tại Quảng Khê còn chuyển mình mạnh mẽ nhờ ứng dụng công nghệ số. Bà Nguyễn Thị Huệ, CTV dân số thôn 5 với 6 năm kinh nghiệm cho biết, từ năm 2022, địa phương duy trì hiệu quả nhóm zalo kết nối hơn 400 hộ dân thuộc nhiều thành phần dân tộc.

Đây là kênh thông tin hữu ích để thông báo họp dân, tuyên truyền kiến thức, phòng, chống dịch bệnh và lồng ghép truyền thông dân số từ 2 - 3 đợt mỗi tháng. Từ năm 2025, khi việc cấp phát miễn phí biện pháp tránh thai tại nhà dừng lại, các CTV tăng cường truyền thông trực tiếp và qua hệ thống loa phát thanh, hướng dẫn người dân chủ động đến đại lý, nhà thuốc để tiếp cận dịch vụ, góp phần duy trì thói quen chăm sóc sức khỏe sinh sản.

Hướng tới phát triển dân số bền vững

Ông Trần Duy Tráng, Phó Chủ tịch UBND xã Quảng Khê cho biết, nhờ sự đồng lòng của hệ thống chính trị và đội ngũ CTV, công tác dân số của xã đã gặt hái được nhiều kết quả. Tỷ lệ sử dụng biện pháp tránh thai hiện đại đạt 63,2%; mức sinh ổn định ở mức 2,4 con/phụ nữ; 100% người cao tuổi được theo dõi sức khỏe định kỳ.

Nhận thức nâng cao giúp tình trạng tảo hôn giảm thiểu đáng kể so với trước, bà con tích cực chăm lo cho con cái học hành để phát triển kinh tế. Dù vậy, khó khăn vẫn còn tồn tại khi tình trạng tảo hôn chưa được xóa bỏ hoàn toàn (vẫn còn khoảng 1 - 3 ca/năm chủ yếu do hủ tục bắt vợ, bắt chồng sớm của đồng bào dân tộc thiểu số). Đặc biệt, tỷ số giới tính khi sinh đang ở mức khá cao với 121 bé trai/100 bé gái, phản ánh thực trạng mất cân bằng giới tính vẫn diễn biến phức tạp.

Nhận thức sâu sắc tầm quan trọng của công tác dân số đối với sự phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn hiện nay, UBND xã Quảng Khê đã chủ động, quyết liệt vào cuộc nhằm củng cố và nâng cao năng lực cho hệ thống y tế, dân số tuyến cơ sở.

Để kiện toàn bộ máy theo tiêu chuẩn mới, xã Quảng Khê đã rà soát và tuyển chọn nhân sự, hoàn thành việc ký kết hợp đồng làm việc ổn định với 17 CTV dân số, bảo đảm phủ kín 100% các thôn, bon. Không chỉ được bảo đảm đầy đủ về mặt số lượng, chất lượng của đội ngũ này còn được nâng cao rõ rệt, bám sát các tiêu chuẩn của Bộ Y tế. Địa phương đặc biệt ưu tiên lựa chọn những người có uy tín cao trong cộng đồng, giàu kinh nghiệm thực tiễn và sở hữu kỹ năng truyền thông, vận động tốt.