Từ những mốc son lịch sử đến chặng đường mới của lực lượng vũ trang Lâm Đồng
81 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành, từ những đội tự vệ đầu tiên trong những ngày Cách mạng Tháng Tám đến lực lượng vũ trang (LLVT) tỉnh Lâm Đồng hôm nay, một mạch nguồn cách mạng vẫn không ngừng chảy. Đó là mạch nguồn của lòng trung thành với Đảng, ý chí tự lực, tự cường, tinh thần vì Nhân dân phục vụ.


Những mốc son lịch sử
Tháng 8/1945, tại vùng đất Lâm Viên - Đồng Nai Thượng (nay là tỉnh Lâm Đồng), phong trào cách mạng dưới sự lãnh đạo của Mặt trận Việt Minh đã lan tỏa mạnh mẽ. Hàng vạn quần chúng được tổ chức thành các đội tự vệ, huấn luyện quân sự, sẵn sàng cho ngày tổng khởi nghĩa. Ngày 23/8/1945, gần 100.000 người dân từ nhiều địa phương đã tập trung mít tinh tại Đà Lạt, đánh dấu sự ra đời chính quyền cách mạng đầu tiên trên vùng đất cao nguyên.
Đặc biệt, tại Trạm Hành, ngay sau khởi nghĩa thắng lợi, đội tự vệ đầu tiên được thành lập, gồm 13 đội viên - đặt nền móng cho LLVT tỉnh. Từ dấu son đó, ngày 23/8 hằng năm trở thành Ngày truyền thống của LLVT Lâm Đồng. Tiếp đà thắng lợi, trên địa bàn hướng Đông, ngày 24 và 25/8/1945, chính quyền cách mạng được tiếp quản tại Bình Thuận. Tại hướng Tây, ngày 27/10/1945, Ban Chỉ huy Mặt trận Ba Ranh giới ra đời, đánh dấu bước phát triển mới của LLVT trên địa bàn Đắk Nông. Đây là những mốc son lịch sử đặt nền móng cho sự hình thành và phát triển của LLVT trên toàn địa bàn tỉnh Lâm Đồng ngày nay.

Trong kháng chiến chống Pháp, LLVT tỉnh phối hợp và tổ chức 41 trận đánh, loại khỏi vòng chiến đấu 407 tên địch, phá hủy 5 xe quân sự, đốt 1 đồn, thu 245 súng các loại, trở thành lực lượng nòng cốt cùng toàn dân kháng chiến.
Trong kháng chiến chống Mỹ, LLVT Lâm Đồng đánh 1.140 trận, loại khỏi vòng chiến đấu 26.284 tên địch, bắt hơn 1.000 tù binh, phá hủy 726 xe quân sự, bắn rơi 183 máy bay, thu 11.934 súng, đánh chiếm 10 tiểu khu, chi khu, quận lỵ và 69 đồn bốt, giải phóng 300.000 dân. Những chiến công ấy góp phần cùng cả nước đánh bại các chiến lược chiến tranh của địch, giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.

Sau ngày thống nhất, LLVT Lâm Đồng tiếp tục đối mặt với lực lượng FULRO. Từ 1975 - 1987, cán bộ, chiến sĩ bám trụ vùng sâu, vùng xa, vừa truy quét vừa tuyên truyền, vận động quần chúng, góp phần giải quyết cơ bản vấn đề FULRO, giữ vững thành quả cách mạng.
Từ năm 1982 - 1989, LLVT tỉnh còn nêu cao tinh thần quốc tế, tham gia chiến đấu và phục vụ chiến đấu tại Campuchia. Qua hơn 100 trận, lực lượng diệt và bắt hơn 4.000 tên địch, thu 600 súng, trên 8 tấn quân dụng, góp phần giúp Nhân dân Campuchia thoát khỏi họa diệt chủng.
Bước vào thời kỳ đổi mới, phẩm chất được hun đúc trong chiến tranh tiếp tục kết tinh thành bản lĩnh người chiến sĩ thời bình, trở thành sức mạnh để LLVT Lâm Đồng vững bước trong sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc hôm nay.

Vững bước chặng đường mới
81 năm đã đi qua, nhưng mạch nguồn cách mạng vẫn chảy. Trong bối cảnh nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc đặt ra những yêu cầu ngày càng cao, truyền thống 81 năm chính là điểm tựa vững chắc để LLVT tỉnh Lâm Đồng tiếp tục vững bước trên chặng đường mới.
Dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng ủy, Bộ Tư lệnh Quân khu và Tỉnh ủy, UBND, sự phối hợp chặt chẽ của các cấp, các ngành, cùng tinh thần đoàn kết, nỗ lực vượt khó, Đảng ủy, Bộ Chỉ huy Quân sự (CHQS) tỉnh Lâm Đồng đã lãnh đạo LLVT tỉnh hoàn thành toàn diện các nhiệm vụ.
Đảng ủy, Bộ CHQS tỉnh chủ động tham mưu Tỉnh ủy, UBND tỉnh lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện hiệu quả nhiệm vụ quân sự, quốc phòng, bảo vệ Tổ quốc. Đơn vị tham gia góp ý về quốc phòng đối với hơn 200 dự án, đề án, quy chế phát triển kinh tế - xã hội; tham mưu ban hành các nghị quyết, đề án xây dựng lực lượng dân quân tự vệ, thôn đội trưởng và hoàn chỉnh thủ tục đầu tư các cụm điểm tựa, công trình quốc phòng, doanh trại. Công tác tuyển quân, tuyển sinh quân sự được thực hiện chặt chẽ, hiệu quả.

Lực lượng dự bị động viên được xây dựng đúng luật, chất lượng ngày càng nâng cao. Chất lượng hoạt động của Ban CHQS cấp xã được củng cố; 100% Chi bộ quân sự có chi ủy, 124/124 Chỉ huy trưởng tham gia Ban Thường vụ Đảng ủy cấp xã; 124/124 Chỉ huy trưởng Ban CHQS cấp xã và 14/14 cán bộ Đồn Biên phòng/Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng trúng cử đại biểu HĐND cấp xã nhiệm kỳ 2026 - 2031. Đặc biệt, những căn nhà cho bà con vùng lũ trong “Chiến dịch Quang Trung” hay những mái nhà, mái trường Phổ thông nội trú ở vùng biên đều có bàn tay góp sức của những người chiến sĩ. Từ những mái nhà, mái trường ấy hay những ngày bám địa bàn giúp dân phòng, chống thiên tai, cứu hộ, cứu nạn, hình ảnh người chiến sĩ hôm nay tiếp tục làm sáng lên phẩm chất “Bộ đội Cụ Hồ”. Đó cũng là cách truyền thống được tiếp nối bằng những việc làm cụ thể, để mỗi chiến công trong quá khứ trở thành động lực hành động trong hiện tại, và “thế trận lòng dân” ngày càng được củng cố từ những điều thiết thực nhất.
Trong thực hiện “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”, Bộ CHQS tỉnh đã tham mưu Ban Chỉ đạo 515 tỉnh triển khai nhiều phần việc đồng bộ, hiệu quả.
Sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong giai đoạn mới đang đặt ra cho LLVT tỉnh Lâm Đồng những yêu cầu, nhiệm vụ ngày càng nặng nề. Song, với truyền thống cách mạng vẻ vang, sự đoàn kết, thống nhất của Đảng ủy, Bộ CHQS tỉnh, toàn lực lượng đang “đồng tâm, đồng thuận, đồng chí hướng, đồng hành vì nhiệm vụ chung”.
Để giữ vững địa bàn, không để bị động, bất ngờ, toàn LLVT tỉnh tiếp tục quán triệt sâu sắc đường lối, quan điểm của Đảng về quân sự, quốc phòng và nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới, nhất là “2 kiên định, 2 đẩy mạnh, 2 ngăn ngừa và phương châm 5 vững”; chủ động nắm, đánh giá, dự báo đúng tình hình, tham mưu xử lý kịp thời, linh hoạt, hiệu quả các tình huống. Rà soát, hoàn chỉnh các kế hoạch, phương án tác chiến, phòng, chống thiên tai, cứu hộ, cứu nạn; phát huy vai trò của lực lượng biên phòng, dân quân tuyến biên giới trong quản lý, bảo vệ chủ quyền, giữ vững an ninh, trật tự và an toàn địa bàn.

Để củng cố thế trận lòng dân, xây dựng nền quốc phòng toàn dân vững mạnh, LLVT tỉnh chủ động tham mưu các giải pháp xây dựng nền quốc phòng toàn dân theo hướng vững chắc, hiện đại; gắn xây dựng lực lượng với xây dựng thế trận, kết hợp chặt chẽ quốc phòng với phát triển kinh tế - xã hội. Qua đó, phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị và Nhân dân, tạo nền tảng vững chắc để bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa, giữ vững ổn định địa bàn và tạo môi trường thuận lợi cho Lâm Đồng phát triển.
Trong đợt triển khai lấy mẫu ADN hài cốt liệt sĩ vừa qua, tính đến ngày 14/8/2026, Lâm Đồng đã hoàn thành việc khai quật, lấy mẫu sinh phẩm và số hóa thông tin tại 11 nghĩa trang liệt sĩ, với 4.776 phần mộ, sớm hơn 3 tháng so với thời hạn đề ra. Việc hoàn thành sớm không chỉ là dấu mốc về tiến độ, mà còn thể hiện trách nhiệm, lòng tri ân và nghĩa tình đồng đội.