Kỳ cuối: Tri ân những người anh hùng

Thời điểm chín muồi

Hàng chục năm qua, công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ luôn được Đảng, Nhà nước, Quân đội và Nhân dân kiên trì thực hiện như một nhiệm vụ thiêng liêng, thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” của dân tộc.

Chỉ tính riêng giai đoạn 2021 - 2025, cả nước đã tìm kiếm, quy tập được gần 7.000 hài cốt liệt sĩ; tiếp nhận gần 13.500 mẫu hài cốt và mẫu thân nhân phục vụ giám định. Qua đó, hơn 100 liệt sĩ được xác định danh tính bằng phương pháp đối sánh ADN và trên 2.500 liệt sĩ được xác định bằng phương pháp thực chứng. Đặc biệt, gần 60.000 mẫu sinh phẩm thân nhân liệt sĩ đã được thu nhận để xây dựng ngân hàng gene, tạo nền tảng quan trọng cho việc xác định danh tính trong thời gian tới.

Dẫu vậy, trước những khó khăn về thời gian, sự mai một của thông tin và sự khắc nghiệt của chiến tranh để lại, hành trình tìm tên và đưa các anh hùng liệt sĩ trở về quê nhà vẫn còn nhiều trăn trở. Hiện nay, cả nước còn khoảng 175.000 hài cốt liệt sĩ chưa được tìm thấy và hơn 300.000 ngôi mộ liệt sĩ chưa xác định được thông tin.

“

Toàn quân, toàn dân phát huy tinh thần quyết tâm như các chiến dịch năm xưa, để sớm đưa các anh hùng liệt sĩ về an nghỉ với đất mẹ.

Khẳng định của Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà cũng chính là tiếng lòng của quân, dân cả nước

Sau nhiều thập kỷ, dấu tích chiến tranh ngày càng phai mờ, nguồn thông tin ngày càng hạn chế, trong khi thân nhân trực hệ của các liệt sĩ phần lớn đã cao tuổi là những khó khăn rất lớn. Song như một quy luật bù trừ, ngày nay, khoa học công nghệ, đặc biệt là công nghệ ADN có những bước tiến vượt bậc. Hệ thống dữ liệu ngày càng được hoàn thiện; khát vọng tìm lại danh tính cho những người đã ngã xuống tiếp tục được hun đúc trong lòng xã hội. Có thể nói, đây chính là thời điểm chín muồi để nhiệm vụ này được nâng lên tầm một chiến dịch quy mô lớn.

Không chỉ là trách nhiệm của các cơ quan chức năng hay lực lượng vũ trang, chiến dịch đang huy động sự vào cuộc tổng lực của cả hệ thống chính trị, của thân nhân liệt sĩ, các tổ chức, nhà khoa học và toàn thể Nhân dân. Sự chung sức ấy mở ra cơ hội lớn hơn bao giờ hết để từng bước tìm lại tên cho những người đã hiến dâng tuổi xuân và cuộc đời mình cho Tổ quốc.

Mệnh lệnh từ trái tim

Khi những nguồn thông tin từng nằm rời rạc ở nhiều cơ quan, địa phương được liên thông, khả năng khoanh vùng, xác minh thông tin liệt sĩ sẽ được nâng lên đáng kể. Khoa học đã mở rộng thêm cánh cửa để tìm lại danh tính còn thiếu của các anh hùng liệt sĩ.

Hành trình tri ân đã, luôn và sẽ được nối dài qua những mẫu ADN được thu nhận. Đó không đơn thuần là công việc chuyên môn, mà còn là sự tiếp nối của một lời hứa. Lời hứa rằng dân tộc Việt Nam sẽ luôn khắc ghi những người đã hiến dâng tuổi xuân, máu xương và cả cuộc đời mình cho độc lập, tự do của đất nước.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đinh Văn Tuấn nhấn mạnh việc phải quản lý chặt chẽ, bảo mật thông tin trong quá trình lấy mẫu hài cốt liệt sĩ, giữ nghiêm kỷ luật trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, kịp thời xử lý các tình huống phát sinh, không để kẻ xấu lợi dụng xuyên tạc các chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước, Quân đội.

500 ngày đêm là một mốc thời gian được xác định để tạo đích đến cụ thể, rõ ràng cho một nhiệm vụ mang ý nghĩa đặc biệt. Đó là khoảng thời gian để các cấp, các ngành và toàn xã hội tập trung cao độ nguồn lực, trách nhiệm và quyết tâm cho công tác tìm kiếm, quy tập, xác định danh tính liệt sĩ. Trên hành trình ấy không bao giờ bị giới hạn bởi bất kỳ con số nào. Bởi phía sau mỗi ngôi mộ chưa có tên là một gia đình vẫn đang chờ đợi. Phía sau mỗi hài cốt chưa xác định được danh tính là một cuộc đời còn dang dở, một người mẹ chưa nguôi nhớ con, một người vợ chưa thôi mong ngóng, những người con chưa một lần được biết nơi cha mình yên nghỉ.

Hành trình thiêng liêng ấy, ngoài các cơ quan chức năng, những ký ức cá nhân, những tài liệu được lưu giữ trong mỗi gia đình cũng chính là nguồn tư liệu quý giá, góp phần hoàn thiện các mảnh ghép còn thiếu của lịch sử. Chỉ cần còn một tia hi vọng, dù mong manh đến đâu, chúng ta vẫn sẽ tiếp tục kiếm tìm để kết nối những mảnh ghép ký ức còn sót lại. Dù hành trình tìm đủ, tìm đúng tất cả những người đã nằm lại trong lòng đất mẹ suốt hơn nửa thế kỷ qua sẽ vô cùng gian nan. Sẽ còn những người lính mãi mãi nằm lại trong lòng đất mẹ. Các anh đã hòa vào màu xanh của núi rừng, vào những dòng sông, cánh đồng và trở thành một phần máu thịt của Tổ quốc. Nhưng chắc chắn các anh không bao giờ bị lãng quên.

Chiến dịch 500 ngày đêm là sự cụ thể hóa chỉ đạo của lãnh đạo Đảng, Nhà nước về thực hiện chế độ, chính sách đối với người có công với cách mạng. Đây không chỉ là nhiệm vụ chính trị quan trọng, mà còn là mệnh lệnh từ trái tim, là trách nhiệm thiêng liêng của cả hệ thống chính trị, của toàn dân đối với những người đã hi sinh vì đất nước; đồng thời, là dịp để giáo dục truyền thống yêu nước, lòng tự hào dân tộc cho các thế hệ hôm nay và mai sau.