Nỗ lực chăm sóc sức khỏe bà mẹ và trẻ em tại Quảng Khê

Điểm tựa vững chắc cho những bà mẹ vùng cao

Sau khi sáp nhập 2 đơn vị hành chính xã Đắk Plao và Quảng Khê, địa bàn quản lý của Trạm Y tế (TYT) xã Quảng Khê mở rộng đáng kể. Để đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức khỏe ban đầu cho Nhân dân, trạm hiện duy trì 2 điểm hoạt động: Trạm chính Quảng Khê và Điểm y tế Đắk Plao (cách trạm chính 15 km). Mô hình này giúp giảm bớt rào cản địa lý, mang dịch vụ y tế đến gần hơn với đồng bào dân tộc thiểu số.

Nhận thức của các sản phụ tại địa phương đã thay đổi rõ rệt. Thay vì phó mặc cho tự nhiên hay sinh con tại nhà theo hủ tục, phần lớn thai phụ hiện nay đã chủ động đến cơ sở y tế để thăm khám, tiêm vắc xin phòng bệnh và bổ sung kiến thức thai sản. Thai phụ H’ Ba (18 tuổi, thôn 3) chia sẻ, dù mang thai con đầu lòng mới ở tuần 32, cô đã có 4 lần khám thai và 3 lần đến trạm để được hướng dẫn kỹ năng chăm sóc sức khỏe. Tương tự, thai phụ Lê Thị Hồng (17 tuổi, thôn 3) cũng đều đặn vượt đường sá xa xôi để đến điểm y tế tiêm vắcxin và nghe tư vấn bảo vệ thai nhi.

Không chỉ thực hiện tốt vai trò quản lý thai, TYT xã Quảng Khê còn ghi nhận xu hướng tích cực: Trong 6 tháng đầu năm 2026, hầu hết phụ nữ mang thai trên địa bàn đều chọn sinh con tại các cơ sở y tế thay vì sinh tại nhà. Do trạm chính nằm gần Trung tâm Y tế khu vực Đắk Glong, các sản phụ tại địa bàn đều chọn lên tuyến trên để được tiếp cận dịch vụ đỡ đẻ bảo đảm an toàn tuyệt đối cho cả mẹ và bé.

Nỗi lo mang tên “tảo hôn”

Dù đạt được nhiều kết quả khích lệ, công tác chăm sóc sức khỏe sinh sản tại Quảng Khê vẫn chịu những áp lực không hề nhỏ. Trở ngại lớn nhất về mặt chuyên môn hiện nay là thiếu trang thiết bị. Do vẫn hoạt động theo mô hình cũ, cơ sở vật chất chật hẹp, các thiết bị cận lâm sàng thiết yếu còn thiếu thốn. Để khắc phục, đội ngũ y tế thôn bản và cô đỡ thôn bản phải tích cực bám sát địa bàn, phát hiện thai sớm, kết nối qua nhóm zalo để tư vấn kịp thời và hướng dẫn thai phụ từ tuần 11 lên tuyến trên làm tầm soát trước sinh.

Toàn trạm có 14 nhân sự (bao gồm 2 bác sĩ), nhưng thực tế chỉ có 12 người trực tiếp làm việc do có người đi học và chuẩn bị nghỉ hưu. Đội ngũ này phải chia đôi lực lượng để bảo đảm lịch trực 24/24h cho cả trạm chính và điểm y tế Đắk Plao theo quy định.

Đặc biệt, nỗi lo lớn nhất của các y, bác sĩ và chính quyền nơi đây chính là tình trạng tảo hôn. Phó Giám đốc TYT xã Quảng Khê, bác sĩ H’Jiêng trăn trở, nếu như trước năm 2022, nạn tảo hôn gần như đã bị xóa bỏ thì những năm gần đây, hiện trạng trẻ vị thành niên kết hôn và mang thai sớm lại xuất hiện trở lại, đặc biệt tại khu vực Đắk Plao cũ và trong cộng đồng đồng bào dân tộc thiểu số. Có những trường hợp mang thai khi chỉ mới 15 tuổi. Hệ lụy là một số hộ dân di cư tự do từ phía Bắc vào, sinh sống ở vùng sâu vùng trũng, vẫn tự sinh con tại nhà gây nguy hiểm đến tính mạng và gây khó khăn cho quản lý y tế.

Trước thực trạng đó, cấp ủy, chính quyền địa phương và Hội Phụ nữ xã Quảng Khê đang phối hợp chặt chẽ với Trạm Y tế, thường xuyên xuống tận các thôn bản để tuyên truyền, vận động. Việc nâng cao nhận thức, thay đổi những phong tục lạc hậu là một hành trình dài, đòi hỏi sự kiên trì của cả hệ thống chính trị nhằm bảo vệ sức khỏe, tương lai cho các em gái và nâng cao chất lượng dân số nơi đây.